MỘT SỐ LOÀI CÂY CHE PHỦ ĐẤT ĐA DỤNG - PHẦN 5

Posted by Hoa Bui on

Đất được xem là một nhân tố vô cùng quan trọng đối với hoạt động nông nghiệp, lâm nghiệp và cuộc sống của con người. Đất là một dạng tài nguyên có thể bị thoái hóa và thay đổi theo thời gian, tùy thuộc vào điều kiện ngoài cảnh, môi trường. Do vậy, từ rất lâu, con người đã ứng dụng các loại cây trồng nông nghiệp trong việc cải tạo đất, cung cấp chất dinh dưỡng cho đất và một số cung dụng khác, giúp pháp triển hệ sinh thái bền vững.

 


Cỏ ruzi

Đặc điểm

Đây là loại cỏ thuộc họ hòa thảo, thân bò, rễ chùm. Lá và thân có vị ngon, có khả năng chịu hạn và chịu giẫm đạp tốt, là thức ăn chăn nuôi giàu chất dinh dưỡng thích hợp cho gia súc, gia cầm như trâu, dê, bò, cá… Khi trưởng thành cây có chiều cao từ 1 – 1,5m, năng suất trung bình từ 150 – 180 tấn/ha/năm. Lá cỏ mềm, nhiều lông mịn, có vị ngon, dài khoảng 25cm, rộng 15mm.

Là loài cỏ mọc nhanh, sinh khối lớn, chịu rét kém song tái sinh rất nhanh sau mùa khô. Có khả năng sinh trưởng và phát triển bình thường trong bómg râm.

che-phu-dat-nong-nghiep-co-ruzi

Công dụng

Là loài cây thức ăn gia súc giàu dinh dưỡng, có thể sử dụng cho các dê, cừu,.... trong chăn nuôi.

ỏ Ruzi chịu được khô hạn, có thể sinh trưởng và phát triển tốt ở những vùng đất cao như bờ ruộng, bờ đê hoặc vùng trung du miền núi. Chịu được bóng râm và ngập úng nhẹ, có khả năng tự kháng sâu bệnh. Đặc biệt, cỏ Ruzi chịu được giẫm đạp tốt nên có thể trồng nuôi gia súc chăn thả nên  có thể sử dụng che phủ đất, cải tạo đất nông nghiệp.

che-phu-dat-nong-nghiep-cong-dung-co-ruzi

Cách trồng

Cỏ Ruzi có thể trồng bằng hạt hoặc thân khóm, thích hợp với nhiều loại đất khác nhau, cho tỷ lệ nảy mềm > 85%. Cỏ Ruzi có phương pháp gieo trồng, chăm sóc và thu hoạch rất đơn giản. 

Như các loài cỏ trên, cỏ ruzi có thể trồng bằng thân, cành song do có nhiều hạt nên trồng bằng hạt được khuyên dùng. Có thể gieo vãi hoặc theo khóm (6 – 8 kg hạt/ha).

che-phu-dat-nong-nghiep-trong-co-ruzi

Ví dụ cách ứng dụng

Trồng xen dưới tán rừng thưa, rừng non và vườn cây ăn quả để bảo vệ cải tạo đất và tạo điều kiện cho cây phát triển nhanh hơn. Có thể trồng xen trong các hàng đồng mức để tăng lượng thức ăn gia súc. Có thể trồng vào tháng 3 trên các ruộng nương bỏ hoá, vừa để bảo vệ, cải tạo đất vừa sản xuất thức ăn chăn nuôi và là vật liệu che phủ đất cho cây trồng chính.


Cỏ Brachiaria Humidicola

Đặc điểm

Là loài cỏ mọc thấp nhưng có sức cạnh tranh rất cao với các loài cỏ dại khác. Nó lan rất nhanh nhờ hệ thân ngầm phát triển mạnh. Nếu được trồng trong những điều kiện khí hậu, đất đai nhất định thì nó sẽ là loài cỏ lâu năm (sống được tới 3 năm).

Cỏ B. humidicola sống được ở nhiều loại đất khác nhau từ loại đất chua đất xấu hết màu mỡ cho tới đất cát có độ pH cao. Nó thích nghi và mọc tốt nhất trong vùng nhiệt đới ẩm không có mùa khô hoặc mùa khô thật ngắn. Nó chịu được ngập nước và cũng thích nghi được với điều kiện lạnh hơn (nhiệt độ dưới 10oC, có sương muối trong mùa lạnh). Cũng như lạc dại ( A. pintoi ), nó có thể trồng được dưới bóng râm.

che-phu-dat-nong-nghiep-trong-Co-Brachiaria-Humidicola

Công dụng

Làm thức ăn gia súc, che phủ bảo vệ và cải tạo đất. Là loài cỏ thấp nên không thích hợp cho việc cắt và mang đi nhưng lại thích hợp cho việc chăn thả gia súc tại chỗ. Loài cỏ này rất phù hợp cho việc chống xói mòn đất (nhờ bộ rễ và thảm cỏ dày đặc mà nó tạo ra). Bộ rễ cực khoẻ và phát triển rất mạnh của nó cho phép cải tạo nhanh độ xốp của đất.

Cách trồng

Việc tạo hạt ở khu vực Đông Nam Á thường là rất kém, vì vậy việc tái sinh bằng cành lan và tách khóm được sử dụng phổ biến hơn.

che-phu-dat-nong-nghiep-trong-Co-Brachiaria-Humidicola

Lưu ý

Ngược lại với các loài Brachiaria khác, B. humidicola có thể để chăn dê, cừu và súc vật dưới 1 tuổi nhưng chỉ cho ăn một khối lượng nhỏ. Tuy nhiên loài cỏ này có chất lượng kém hơn so với các loài Brachiaria khác.


Cỏ Ghinê

Đặc điểm

Là loài cỏ có thân cao (cao tới 2 m), thẳng đứng và mọc thành từng khóm riêng biệt. Nếu được trồng trong điều kiện đất đai, khí hậu nhất định thì sẽ là một loài cỏ lâu năm (có thể sống tới 3 năm).

So với B. brizantha thì loài này nên được sử dụng ở những nơi có mùa khô ngắn hoặc không có mùa khô (mặc dù nó có thể sống trong những vùng có mùa khô kéo dài). Loài cỏ này đòi hỏi đất có độ phì cao hơn so với Brachiaria. Nó cần được bón thêm phân chuồng và phân hoá học để có thể duy trì phát triển tốt.

che-phu-dat-nong-nghiep-co-ghine

Công dụng

Là loài cây thức ăn gia súc có chất lượng cao, đồng thời cũng để che phủ bảo vệ và cải tạo đất. Giống như nhiều loài cỏ thân cao và thẳng khác, loài cỏ này đặc biệt thích hợp với phương pháp cắt và mang đi, nhưng cũng có thể chăn thả tại chỗ.

che-phu-dat-nong-nghiep-cong-dung-co-ghine

Tuy nhiên, nếu không cắt thường xuyên thì thân và lá sẽ trở nên cứng và không hấp dẫn với gia súc. Vì đặc điểm hình thái của nó là thẳng, mọc thành khóm riêng biệt nên có thể sử dụng làm băng xanh chống xói mòn. Bộ rễ khoẻ của nó cho phép cải tạo lý tính của đất rất tốt.

Cách trồng

Cỏ này có thể dễ dàng tái sinh bằng phương pháp giâm cành, gieo hạt hoặc tách khóm.

che-phu-dat-nong-nghiep-co-ghine


Cỏ đắng

Đặc điểm

Là loài cỏ cao (mọc cao tới 2m), thân thẳng và mọc thành khóm riêng biệt. Nếu được trồng trong những điều kiện đất đai, khí hậu nhất định thì đây sẽ là loài cỏ lâu năm.

Nó sinh trưởng tốt trong những vùng nhiệt đới có mùa khô ngắn hoặc không có mùa khô (có thể tồn tại nhưng không thích hợp với những vùng có mùa khô quá dài) cũng như các khu vực có thời tiết lạnh (nhiệt độ dưới 10oC và có sương muối).

Nó phát triển được ở nơi đất cằn, đất chua. Cũng như B. humidicola, P. aspalum có thể thích nghi với điều kiện bị ngập nước tốt hơn so với các loài cỏ khác.

che-phu-dat-nong-nghiep-co-dang

Công dụng

Làm thức ăn gia súc, đặc biệt là ở những nơi đất cằn trong vùng nhiệt đới ẩm. Súc vật rất thích loài cỏ này, thậm chí nó đã trở nên cứng và không ngon trong mùa khô, có khả năng tái sinh nhanh trong mùa xuân. Loài này có thể cắt hoặc là thả cho ăn tại chỗ. Cũng như B. brizantha, nó có thể được dùng làm băng xanh chống xói mòn. P. atratum có thể dùng để nuôi cá. Bộ rễ của nó không phát triển tốt như rễ của các loài Brachiaria hay Panicum nên tác dụng cải tạo lý tính của đất kém hơn

che-phu-dat-nong-nghiep-co-dang

Cách trồng

Loài này dễ trồng bằng hạt nhưng có thể tái sinh dễ dàng bằng tách và giâm nhánh.

Ví dụ cách sử dụng

Có thể trồng thuần, trồng xen, trồng thành hàng đồng mức. Có thể gieo xung quanh bờ ao để thuận tiện cho việc nuôi cá.

 

Các bài viết liên quan:

MỘT SỐ LOÀI CÂY CHE PHỦ ĐẤT ĐA DỤNG - PHẦN 4

CÂY NEEM VÀ NÔNG NGHIỆP BỀN VỮNG


Share this post



← Older Post Newer Post →